szantki naglowek v2

Historia


zaglowiec 600

W 1989 roku grupa zapaleńców skupiona wokół Klubu Żeglarskiego "Nauta" postanowiła sprowadzić do Kędzierzyna-Koźla szanty. Pomysł padł na podatny grunt miasta o bogatych żeglarskich tradycjach. W ciągu kilku lat, przy zaangażowaniu Miejskiego Ośrodka Kultury, Ogólnopolski Przegląd Piosenki Żeglarskiej i Poezji Morskiej Szantki osiągnął znakomitą renomę. Nie mogąc równać się rozmachem z wielkimi festiwalami w Krakowie, Giżycku, czy Wrocławiu, nie ustępował im poziomem.

Najlepszym okresem dla Szantek były lata 90-te. W ramach przeglądu organizowano wówczas trzy koncerty. Najmłodszych słuchaczy co roku bawił zespół Zejman i Garkumpel, a takie programy, jak "Bunt na statku, czyli po co nam kapitan" czy "Przygód kilka morskiego wilka" dla wielu z nich oznaczały początek przygody z żeglarstwem i szantami. Na Koncert Galowy, organizowany w sali kędzierzyńskiego "Chemika", tłumnie przybywała przede wszystkim młodzież, ale też wielu starszych słuchaczy (szczególnie w ich pamięci zapisał się zwłaszcza jubileuszowy koncert w 1998 r.). Ale znakiem firmowym Szantek bez wątpienia stał się Wieczór Poezji Morskiej - jedyny tego typu koncert w kraju. Spotkanie z poezją inspirowaną morzem i spokojniejszą odmianą żeglarskiej muzyki w kameralnej atmosferze kozielskiego domu kultury od lat cieszy się wielką popularnością. Każde z nich ma jakąś przewodnią ideę, główny motyw tematyczny. "Z goryczy soli moja radość", "Mój ląd, twoje oceany", "Po zachodzie słońca na międzymorzu", "Pragnienie legendy" czy pamiętny wieczór szanty sprośnej, to tylko niektóre z nich. Specjalnymi gośćmi tych imprez byli autorzy tekstów żeglarskich piosenek: Franciszek Haber i Andrzej Mendygrał. Tradycją stało się również organizowanie benefisów zasłużonych gwiazd: w 1997 r. zaszczytu tego doczekał się Jerzy Porębski, w 2005 r. zespół Zejman i Garkumpel.

Stałymi uczestnikami Szantek są zespoły Stare Dzwony oraz Zejman i Garkumpel. Oprócz nich w Kędzierzynie-Koźlu grali następujący wykonawcy: Atlant, Banana Boat, Bluska, Chór Wujów, Cztery Refy, EKT-Gdynia, Gdańska Formacja Szantowa, Klang, Kochankowie Rudej Marii, Andrzej Korycki, Krewni i Znajomi Królika, Mechanicy Shanty, Waldemar Mieczkowski, Mietek Folk, Przemysław Mordalski, Ryszard Muzaj, Orkiestra Dni Naszych, Pchnąć w Tę Łódź Jeża, Perły i Łotry, Jerzy Porębski, Roman Roczeń, Shantaż, Shantymen, Smugglers, Anna Sojka, Spinakery, Stara Kuźnia, Marek Szurawski, Yank Shippers, Dominika Żukowska. Impreza "na moment" zyskała nawet rangę międzynarodową, wraz z przyjazdem holenderskich zespołów Windkracht Tien i Pig Meat oraz francuskiego Long John Silver.

W nowym stuleciu Szantki zostały niestety okrojone do zaledwie jednego koncertu - Wieczoru Poezji Morskiej. Od 2004 r. w jego przeddzień organizowany jest konkurs dla amatorów, w którego jury zasiadali m.in. członkowie zespołu Zejman i Garkumpel. Zwycięzcą dwóch pierwszych edycji został miejscowy zespół Rara Avis.

Problemem imprezy w XXI wieku stała się jej powtarzalność. Gdy organizowana była z większym rozmachem, liczni nieznani jeszcze publiczności wykonawcy dostarczali jej wielu nowych wrażeń artystycznych. Kiedy jednak "Dzwonom" oraz "Zejmanowi" towarzyszy zaledwie jeden zespół (jak np. podczas osiemnastej edycji), brak było niespodzianek, a przegląd zamieniał się w "koncert dwóch aktorów". Sytuacja zmieniła się dopiero w 2007 r., kiedy po 12 latach przerwy do Kędzierzyna-Koźla przyjechały Cztery Refy, zaś po raz pierwszy - Banana Boat i Pchnąć w Tę Łódź Jeża. Ponownie odbył się również koncert dla dzieci.

Szantki zainspirowały też do zapraszania zespołów szantowych organizatorów innych imprez w Kędzierzynie-Koźlu. Podczas majowych "Dni Miasta" i czerwcowej "Sobótki nad Odrą" grali m.in. Mietek Folk i Orkiestra Dni Naszych. Ostatnio szanty zaznaczają swoją obecność podczas finału spływu "pływadeł" z Raciborza do Koźla, organizowanego w końcu czerwca na kozielskiej wyspie (w 2005 r. zagrały z tej okazji Perły i Łotry, w 2006 r. Ryczące Dwudziestki). Organizowane są również koncerty okolicznościowe: niezliczoną ilość razy występowali u nas Andrzej Korycki i Dominika Żukowska (także z piosenkami Bułata Okudżawy i Norah Jones), w listopadzie 2005 r. odbył się koncert Starych Dzwonów, poświęcony pamięci Janusza Sikorskiego.


Michał Nowak





Ta strona używa plików cookies. Dowiedz się więcej o celu ich używania i możliwości zmiany ustawień cookies w przeglądarce. Aby dowiedzieć się więcej na temat plików cookies oraz jak je usunąć zobacz naszą politykę prywatności - czytaj.

Zakceptuj pliki cookies na tej stronie.

EU Cookie Directive Module Information